{"id":64595,"date":"2024-10-03T14:16:02","date_gmt":"2024-10-03T14:16:02","guid":{"rendered":"https:\/\/webseldonusum.net\/tema\/psikoloji\/?post_type=cpt_portfolio&p=64595"},"modified":"2025-04-26T13:47:52","modified_gmt":"2025-04-26T10:47:52","slug":"sema-terapi","status":"publish","type":"cpt_portfolio","link":"https:\/\/webseldonusum.net\/tema\/psikoloji\/portfolio\/sema-terapi\/","title":{"rendered":"\u015eema Terapi"},"content":{"rendered":"

Bu yakla\u015f\u0131m, Dr. Jeffrey Young taraf\u0131ndan geli\u015ftirilmi\u015ftir ve temelinde, bug\u00fcnk\u00fc psikolojik sorunlar\u0131m\u0131z\u0131n ve ya\u015fam\u0131m\u0131zda tekrar tekrar kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kan zorluklar\u0131n k\u00f6kenlerinin b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde \u00e7ocukluk ve ergenlik d\u00f6nemimizdeki deneyimlerimize dayand\u0131\u011f\u0131 fikri yatar.<\/p>

Detayland\u0131ral\u0131m:<\/strong><\/p>

  1. Temel Duygusal \u0130htiya\u00e7lar:<\/strong> Her \u00e7ocu\u011fun sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir geli\u015fim i\u00e7in kar\u015f\u0131lanmas\u0131 gereken evrensel temel duygusal ihtiya\u00e7lar\u0131 vard\u0131r. Bunlar genellikle \u015fu \u015fekilde s\u0131n\u0131fland\u0131r\u0131l\u0131r:
    • G\u00fcvenli Ba\u011flanma:<\/strong> Ba\u015fkalar\u0131na (\u00f6zellikle bak\u0131m verenlere) g\u00fcvenli bir \u015fekilde ba\u011flanma, kabul g\u00f6rme, bak\u0131m, empati ve korunma ihtiyac\u0131.<\/li>\n\n
    • \u00d6zerklik, Yeterlilik ve Kimlik Alg\u0131s\u0131:<\/strong> Kendi ba\u015f\u0131na bir \u015feyler yapabilme, yeteneklerini geli\u015ftirme ve tutarl\u0131 bir kimlik olu\u015fturma ihtiyac\u0131.<\/li>\n\n
    • Ger\u00e7ek\u00e7i Limitler ve \u00d6z Denetim:<\/strong> Sorumluluk almay\u0131, d\u00fcrt\u00fclerini kontrol etmeyi ve ba\u015fkalar\u0131n\u0131n haklar\u0131na sayg\u0131 g\u00f6stermeyi \u00f6\u011frenme ihtiyac\u0131.<\/li>\n\n
    • \u0130htiya\u00e7 ve Duygular\u0131 \u0130fade Etme \u00d6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc:<\/strong> Kendi duygu ve ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 \u00e7ekinmeden, sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir \u015fekilde ifade edebilme ihtiyac\u0131.<\/li>\n\n
    • Spontanl\u0131k ve Oyun:<\/strong> Hayattan keyif alma, rahatlama ve yarat\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 kullanma ihtiyac\u0131.<\/li><\/ul><\/li>\n\n
    • Kar\u015f\u0131lanmam\u0131\u015f \u0130htiya\u00e7lar ve \u015eemalar\u0131n Geli\u015fimi:<\/strong> \u00c7ocukluk veya ergenlik d\u00f6neminde bu temel ihtiya\u00e7lar s\u00fcrekli ve \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde kar\u015f\u0131lanmazsa (\u00f6rne\u011fin, ihmal, istismar, a\u015f\u0131r\u0131 korumac\u0131l\u0131k, a\u015f\u0131r\u0131 ele\u015ftiri, ko\u015fullu sevgi gibi nedenlerle), ki\u015fi kendisi, ba\u015fkalar\u0131 ve d\u00fcnya hakk\u0131nda olumsuz, kat\u0131 ve yayg\u0131n inan\u00e7 kal\u0131plar\u0131 geli\u015ftirir. \u0130\u015fte bunlara “Uyum Bozucu \u015eemalar”<\/strong> (veya k\u0131saca \u015femalar, bazen “ya\u015fam tuzaklar\u0131” olarak da adland\u0131r\u0131l\u0131r) denir. Bunlar, o d\u00f6nemde \u00e7ocu\u011fun ba\u015fa \u00e7\u0131kmak i\u00e7in geli\u015ftirdi\u011fi, ancak yeti\u015fkinlikte i\u015flevselli\u011fi bozan derin inan\u00e7lard\u0131r. \u00d6rnek \u015femalar aras\u0131nda Terk Edilme\/\u0130stikrars\u0131zl\u0131k, Kusurluluk\/Utan\u00e7, Duygusal Yoksunluk, Ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131k, Boyun E\u011ficilik, Y\u00fcksek Standartlar\/A\u015f\u0131r\u0131 Ele\u015ftirellik gibi 18 farkl\u0131 \u015fema tan\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/li>\n\n
    • Tekrarlayan Olumsuz Ya\u015fam Kal\u0131plar\u0131:<\/strong> Bu \u015femalar bir kez olu\u015ftuktan sonra, ki\u015finin ya\u015fam\u0131 boyunca aktif kalma e\u011filimindedir. Ki\u015fi fark\u0131nda olmadan, bu \u015femalar\u0131 do\u011frulayacak durumlar\u0131 veya ili\u015fkileri se\u00e7ebilir (\u015fema s\u00fcrd\u00fcrme). \u015eemalar tetiklendi\u011finde yo\u011fun olumsuz duygular ya\u015far ve bu duygularla ba\u015fa \u00e7\u0131kmak i\u00e7in belirli “ba\u015fa \u00e7\u0131kma tepkileri”<\/strong> geli\u015ftirir:
      • \u015eemaya Teslim Olma:<\/strong> \u015eeman\u0131n do\u011fru oldu\u011funa inan\u0131r ve ona uygun davran\u0131r (\u00f6rn: Kusurluluk \u015femas\u0131 olan biri s\u00fcrekli kendini ele\u015ftirir ve ele\u015ftirilecek durumlar yarat\u0131r).<\/li>\n\n
      • \u015eemadan Ka\u00e7\u0131nma:<\/strong> \u015eemay\u0131 tetikleyecek durumlardan, d\u00fc\u015f\u00fcncelerden veya duygulardan ka\u00e7\u0131n\u0131r (\u00f6rn: Terk Edilme \u015femas\u0131 olan biri yak\u0131n ili\u015fkilerden tamamen ka\u00e7\u0131n\u0131r).<\/li>\n\n
      • \u015eemay\u0131 A\u015f\u0131r\u0131 Telafi Etme:<\/strong> \u015eeman\u0131n tam tersiymi\u015f gibi davranmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r, ancak bu genellikle sa\u011fl\u0131ks\u0131z ve a\u015f\u0131r\u0131 bir \u015fekilde olur (\u00f6rn: Ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131k \u015femas\u0131 olan biri a\u015f\u0131r\u0131 h\u0131rsl\u0131 bir i\u015fkolik olabilir, dinlenmeyi reddedebilir).
        Bu ba\u015fa \u00e7\u0131kma tepkileri k\u0131sa vadede rahatlama sa\u011flasa da uzun vadede \u015feman\u0131n devam etmesine ve ki\u015finin ayn\u0131 t\u00fcr sorunlar\u0131 tekrar tekrar ya\u015famas\u0131na neden olur.<\/li><\/ul><\/li>\n\n
      • K\u00f6k Sorunlar\u0131 Ele Alma:<\/strong> \u015eema Terapi, sadece g\u00fcncel belirtilere (\u00f6rn: depresyon, anksiyete) odaklanmak yerine, bu belirtilerin alt\u0131nda yatan k\u00f6k nedenlere, yani erken d\u00f6nem ya\u015fant\u0131lar\u0131na ve olu\u015fan \u015femalara iner. Terapinin amac\u0131, bu \u015femalar\u0131n k\u00f6kenini anlamak, bug\u00fcnk\u00fc etkilerini fark etmek ve onlar\u0131 de\u011fi\u015ftirmektir.<\/li>\n\n
      • B\u00fct\u00fcnc\u00fcl Yakla\u015f\u0131m:<\/strong> \u015eema Terapi, tek bir kurama ba\u011fl\u0131 kalmaz. Bili\u015fsel Davran\u0131\u015f\u00e7\u0131 Terapi (BDT) tekniklerini (d\u00fc\u015f\u00fcnce ve davran\u0131\u015flar\u0131 de\u011fi\u015ftirme), ya\u015fant\u0131sal teknikleri (Gestalt ve psikodrama gibi; duygularla \u00e7al\u0131\u015fmak, \u015femalar\u0131n k\u00f6kenindeki an\u0131lar\u0131 yeniden ya\u015fant\u0131lamak), psikodinamik kavramlar\u0131 (erken d\u00f6nem ili\u015fkilerin \u00f6nemi) ve ba\u011flanma kuram\u0131n\u0131 birle\u015ftirir. Terapist ile dan\u0131\u015fan aras\u0131ndaki ili\u015fki (s\u0131n\u0131rl\u0131 yeniden ebeveynlik kavram\u0131) de iyile\u015fme s\u00fcrecinde merkezi bir rol oynar.<\/li>\n\n
      • Kullan\u0131m Alanlar\u0131:<\/strong> \u015eema Terapi, \u00f6zellikle BDT gibi daha k\u0131sa s\u00fcreli terapilere yeterince yan\u0131t vermeyen, sorunlar\u0131 daha k\u00f6kl\u00fc ve yayg\u0131n olan ki\u015filer i\u00e7in geli\u015ftirilmi\u015ftir. Bu nedenle, Borderline Ki\u015filik Bozuklu\u011fu, Narsisistik Ki\u015filik Bozuklu\u011fu gibi ki\u015filik bozukluklar\u0131n\u0131n tedavisinde ve ayr\u0131ca kronik depresyon, kronik anksiyete, yeme bozukluklar\u0131 ve uzun s\u00fcreli ili\u015fki sorunlar\u0131 gibi durumlarda olduk\u00e7a etkili bir y\u00f6ntem olarak kabul edilir.<\/li><\/ol>

        \u00d6zetle \u015eema Terapi, erken d\u00f6nem ya\u015fant\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131n bug\u00fcnk\u00fc hayat\u0131m\u0131z\u0131 nas\u0131l \u015fekillendirdi\u011fini anlamaya ve bu olumsuz kal\u0131plar\u0131 hem bili\u015fsel hem de duygusal d\u00fczeyde de\u011fi\u015ftirmeye odaklanan derinlemesine ve b\u00fct\u00fcnc\u00fcl bir terapi yakla\u015f\u0131m\u0131d\u0131r.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

        \u00c7ocukluk ve ergenlik d\u00f6neminde kar\u015f\u0131lanmam\u0131\u015f temel duygusal ihtiya\u00e7lar sonucu geli\u015fen ve ki\u015finin ya\u015fam\u0131nda tekrarlayan olumsuz kal\u0131plara (\u015femalara) neden olan k\u00f6k sorunlar\u0131 ele alan b\u00fct\u00fcnc\u00fcl bir yakla\u015f\u0131md\u0131r. \u00d6zellikle ki\u015filik bozukluklar\u0131 ve kronikle\u015fmi\u015f sorunlarda kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":65837,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","cpt_portfolio_group":[277],"class_list":["post-64595","cpt_portfolio","type-cpt_portfolio","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","cpt_portfolio_group-analysis"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/webseldonusum.net\/tema\/psikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/cpt_portfolio\/64595","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/webseldonusum.net\/tema\/psikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/cpt_portfolio"}],"about":[{"href":"https:\/\/webseldonusum.net\/tema\/psikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/types\/cpt_portfolio"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/webseldonusum.net\/tema\/psikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/webseldonusum.net\/tema\/psikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=64595"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/webseldonusum.net\/tema\/psikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/media\/65837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/webseldonusum.net\/tema\/psikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=64595"}],"wp:term":[{"taxonomy":"cpt_portfolio_group","embeddable":true,"href":"https:\/\/webseldonusum.net\/tema\/psikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/cpt_portfolio_group?post=64595"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}