{"id":64596,"date":"2024-10-03T14:17:03","date_gmt":"2024-10-03T14:17:03","guid":{"rendered":"https:\/\/webseldonusum.net\/tema\/psikoloji\/?post_type=cpt_portfolio&p=64596"},"modified":"2025-04-26T13:46:47","modified_gmt":"2025-04-26T10:46:47","slug":"emdr-goz-hareketleriyle-duyarsizlastirma","status":"publish","type":"cpt_portfolio","link":"https:\/\/webseldonusum.net\/tema\/psikoloji\/portfolio\/emdr-goz-hareketleriyle-duyarsizlastirma\/","title":{"rendered":"EMDR (G\u00f6z Hareketleriyle Duyars\u0131zla\u015ft\u0131rma"},"content":{"rendered":"

EMDR, temel olarak beynimizin travmatik veya rahats\u0131z edici an\u0131lar\u0131 i\u015fleme ve depolama bi\u00e7iminde bir “tak\u0131lma” oldu\u011funda devreye giren yap\u0131land\u0131r\u0131lm\u0131\u015f bir psikoterapi y\u00f6ntemidir. Normalde, ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z olaylar beynimiz taraf\u0131ndan i\u015flenir, anlamland\u0131r\u0131l\u0131r ve an\u0131 olarak depolan\u0131r. Ancak travmatik veya \u00e7ok rahats\u0131z edici bir olay ya\u015fand\u0131\u011f\u0131nda (bu, b\u00fcy\u00fck bir kaza, do\u011fal afet, sald\u0131r\u0131 gibi “B\u00fcy\u00fck T” travmalar olabilece\u011fi gibi, \u00e7ocukluktaki a\u015fa\u011f\u0131lanma, ihmal, zorbal\u0131k gibi “K\u00fc\u00e7\u00fck t” travmalar da olabilir), beynin do\u011fal bilgi i\u015fleme sistemi a\u015f\u0131r\u0131 y\u00fcklenebilir ve bu an\u0131 d\u00fczg\u00fcn bir \u015fekilde i\u015flenemeden, ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 andaki ham haliyle (duygular, d\u00fc\u015f\u00fcnceler, bedensel duyumlar ve imgelerle birlikte) sinir sisteminde kilitli kalabilir.<\/p>

Detaylar:<\/strong><\/p>

  1. Hedeflenen Sorunlar:<\/strong> EMDR en \u00e7ok Travma Sonras\u0131 Stres Bozuklu\u011fu (TSSB) tedavisindeki etkinli\u011fi ile bilinir. TSSB’de ki\u015fi, travmatik olay\u0131 tekrar tekrar ya\u015f\u0131yormu\u015f gibi hissedebilir (flashbackler), olayla ilgili kabuslar g\u00f6rebilir, s\u00fcrekli tetikte olabilir ve olayla ilgili yerlerden, ki\u015filerden veya d\u00fc\u015f\u00fcncelerden ka\u00e7\u0131nabilir. Ancak EMDR sadece TSSB i\u00e7in de\u011fil; anksiyete bozukluklar\u0131, fobiler, panik ataklar, depresyon, yas s\u00fcre\u00e7leri, performans kayg\u0131s\u0131, kronik a\u011fr\u0131 ve rahats\u0131z edici an\u0131lar\u0131n neden oldu\u011fu di\u011fer bir\u00e7ok duygusal zorluk i\u00e7in de kullan\u0131l\u0131r. Temelinde, i\u015flenmemi\u015f ve rahats\u0131zl\u0131k veren an\u0131lar\u0131n bug\u00fcnk\u00fc i\u015flevselli\u011fi bozdu\u011fu durumlar hedeflenir.<\/li>\n\n
  2. \u00c7ift Y\u00f6nl\u00fc Uyar\u0131m (Bilateral Stimulation – BLS):<\/strong> Bu, EMDR’nin en belirgin \u00f6zelli\u011fidir. Terapist, dan\u0131\u015fandan rahats\u0131z edici an\u0131ya odaklanmas\u0131n\u0131 isterken, ayn\u0131 anda \u00e7ift y\u00f6nl\u00fc bir uyaran sunar. Bu en yayg\u0131n olarak terapistin parmaklar\u0131n\u0131 dan\u0131\u015fan\u0131n g\u00f6zleriyle sa\u011fa ve sola takip etmesini istemesi \u015feklinde yap\u0131l\u0131r. Ancak sadece g\u00f6z hareketleri de\u011fildir; kulakl\u0131ktan s\u0131rayla sa\u011f ve sol kula\u011fa ses verme (i\u015fitsel uyar\u0131m) veya dan\u0131\u015fan\u0131n dizlerine ya da ellerine hafif\u00e7e s\u0131rayla dokunma (dokunsal uyar\u0131m) gibi farkl\u0131 BLS t\u00fcrleri de kullan\u0131labilir.<\/li>\n\n
  3. Beynin Bilgi \u0130\u015fleme Sistemini Harekete Ge\u00e7irme:<\/strong> EMDR’nin arkas\u0131ndaki temel teori “Uyumsal Bilgi \u0130\u015fleme (Adaptive Information Processing – AIP)” modelidir. Bu modele g\u00f6re, beynimizin do\u011fal olarak bilgiyi i\u015fleyip sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir \u015fekilde depolama e\u011filimi vard\u0131r. Travma bu s\u00fcreci engeller. \u00c7ift y\u00f6nl\u00fc uyar\u0131m\u0131n, beynin bu do\u011fal i\u015fleme mekanizmas\u0131n\u0131 yeniden harekete ge\u00e7irdi\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmektedir. T\u0131pk\u0131 REM uykusu s\u0131ras\u0131nda g\u00f6z hareketlerinin ya\u015fanmas\u0131 ve bu s\u0131rada beynin g\u00fcn i\u00e7indeki bilgileri i\u015fleyip an\u0131lar\u0131 konsolide etmesi gibi, BLS’nin de “tak\u0131l\u0131 kalm\u0131\u015f” an\u0131n\u0131n beyindeki di\u011fer an\u0131 a\u011flar\u0131yla ba\u011flant\u0131 kurmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131\u011f\u0131na inan\u0131l\u0131r.<\/li>\n\n
  4. Ama\u00e7: Duygusal S\u0131k\u0131nt\u0131y\u0131 Azaltma ve Yeniden \u0130\u015fleme:<\/strong> EMDR’nin amac\u0131 an\u0131y\u0131 silmek de\u011fildir. Ama\u00e7, an\u0131n\u0131n “yeniden i\u015flenmesini” sa\u011flamakt\u0131r. Bu s\u00fcre\u00e7te, an\u0131ya e\u015flik eden yo\u011fun olumsuz duygular (korku, utan\u00e7, \u00f6fke, \u00e7aresizlik vb.), rahats\u0131z edici bedensel duyumlar ve olayla ilgili yerle\u015fmi\u015f olumsuz inan\u00e7lar (“Benim hatamd\u0131”, “G\u00fcvende de\u011filim”, “De\u011fersizim” gibi) azal\u0131r veya de\u011fi\u015fir. An\u0131 art\u0131k ge\u00e7mi\u015fe ait, rahats\u0131z edici olmayan bir an\u0131 haline gelir. Ki\u015fi olay\u0131 hat\u0131rlar ancak art\u0131k eskisi gibi tetiklenmez. An\u0131yla ilgili daha ger\u00e7ek\u00e7i ve olumlu bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 (“Elimden geleni yapt\u0131m”, “Hayatta kald\u0131m”, “Art\u0131k g\u00fcvendeyim” gibi) geli\u015ftirilebilir.<\/li><\/ol>

    \u00d6zetle EMDR, beynin kendi do\u011fal iyile\u015fme mekanizmalar\u0131n\u0131 kullanarak, i\u015flenmeden kalm\u0131\u015f rahats\u0131z edici an\u0131lar\u0131n duygusal y\u00fck\u00fcn\u00fc azaltmay\u0131 ve bu an\u0131lar\u0131 ki\u015finin hayat hikayesine sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir \u015fekilde entegre etmeyi ama\u00e7layan, yap\u0131land\u0131r\u0131lm\u0131\u015f ve kan\u0131ta dayal\u0131 bir terapi y\u00f6ntemidir.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    \u00d6zellikle travma sonras\u0131 stres bozuklu\u011fu (TSSB) ba\u015fta olmak \u00fczere, rahats\u0131z edici an\u0131lar\u0131n ve deneyimlerin neden oldu\u011fu duygusal s\u0131k\u0131nt\u0131y\u0131 azaltmak i\u00e7in kullan\u0131lan, \u00e7ift y\u00f6nl\u00fc g\u00f6z hareketleri gibi uyaranlarla beynin bilgi i\u015fleme sistemini harekete ge\u00e7iren bir y\u00f6ntemdir.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":65838,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","cpt_portfolio_group":[277],"class_list":["post-64596","cpt_portfolio","type-cpt_portfolio","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","cpt_portfolio_group-analysis"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/webseldonusum.net\/tema\/psikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/cpt_portfolio\/64596","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/webseldonusum.net\/tema\/psikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/cpt_portfolio"}],"about":[{"href":"https:\/\/webseldonusum.net\/tema\/psikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/types\/cpt_portfolio"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/webseldonusum.net\/tema\/psikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/webseldonusum.net\/tema\/psikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=64596"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/webseldonusum.net\/tema\/psikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/media\/65838"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/webseldonusum.net\/tema\/psikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=64596"}],"wp:term":[{"taxonomy":"cpt_portfolio_group","embeddable":true,"href":"https:\/\/webseldonusum.net\/tema\/psikoloji\/wp-json\/wp\/v2\/cpt_portfolio_group?post=64596"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}